On the Method of Zadig: Essay #1 from "Science and Hebrew Tradition" — Page 3

Vocabulary

တစ်နေ့သောအခါ

tiq né thaò akha — One day; once upon a time

လမ်းလျှောက်နေစဉ်

lan hshauk né zin — While walking along a path

သူသည်

thu thì — He; she (subject marker)

ထိုလမ်းကြောင်းဆီသို့

htò lan kyaung: zì thò — Toward that road or route

အလျင်အမြန်

a lyìn a myan — Quickly; at great speed

ချီတက်လာသော

chi tek la thaò — Advancing or marching toward someone

ဘုရင်မကြီး၏

paya yìn ma ji: è — Belonging to the great queen

အဓိကမင်းသားကြီးတစ်ဦးကို

a di ka min tha: ji: tiq u: gò — A principal or chief nobleman

တွေ့မြင်ရပြီး၊

twè myìn ya ji: — Having seen and encountered someone

၎င်းနောက်တွင်

din nòk twin — Behind him; after that person

တစ်ဦးတို့သည်

tiq u: tò thì — They; a group of people

ရှာဖွေကြရင်း

sha fwè ja yin: — While searching and looking for something

စိတ်ပူပန်ပြင်းထန်စွာဖြင့်

seik pu pan pyìn: htan: zwa hpyin — With intense worry and great anxiety

ရူးသွပ်သူများကဲ့သို့

yu: thwak thu mya: kè tho — Like madmen or frantic people

ဤဘက်ထိုဘက်

i bek htò bek — This way and that way; all directions

ပြေးလွှားနေကြသည်။

pyè: hlwa: né ja thì — Running frantically in all directions

'လူငယ်လေး'

lu ngè lé: — Young man; term of address for youth

ဟု

hù — Quotative particle meaning 'said' or 'that'

မင်းသားကြီးက

min tha: ji: ga — The great nobleman; the chief prince

အော်ဟစ်ပြောလိုက်သည်၊

aw hit pyaw laik thì — Called out and said loudly

'သင်

thin — You (polite second person pronoun)

ခွေးကို

khwé: gò — The dog (object marker attached)

တွေ့ဖူးပါသလား?'

twè phu: ba tha la: — Have you ever seen it?

ယဉ်ကျေးစွာ

yin kyé: zwa — Politely; in a courteous manner

ဖြေလိုက်သည်၊

phyè laik thì — Answered; responded to a question

'ခွေးမလေးတစ်ကောင်ဖြစ်မည်ထင်သည်၊

khwé: ma lé: tiq kaun hpyiq mì htin thì — It must be a small female dog

ခွေးထီးမဟုတ်ပါ။'

khwé: hti: ma hòk pa — Not a male dog, certainly

'မှန်ပါသည်'

hmàn ba thì — That is correct; yes indeed

ပြောကာ၊

pyaw ga — Having said; while saying something

ဆက်ပြောသည်၊

sek pyaw thì — Continued speaking; went on to say

'မကြာသေးမီက

ma kya: thé mi ga — Not long ago; recently

သားပေါက်ခဲ့သော

tha: pauk khè thaò — Having recently given birth to young

အလွန်သေးငယ်သည့်

a lùn thé ngè thì — Very small and tiny in size

၎င်းသည်

din thì — It; he; she (third person pronoun)

လမ်းလျှောက်တတ်ပြီး

lan hshauk tat ji: — Able to walk; accustomed to walking

နားရွက်များလည်း

na ywek mya: lè: — Also the ears; the ears too

အလွန်ရှည်သည်။'

a lùn shè thì — Very long indeed

'အာ!

a! — Ah! exclamation of sudden realization

သင်

thin — You (polite second person pronoun)

၎င်းကို

din gò — It; him; her (object marker)

တွေ့ခဲ့ပြီပေါ့

twè khè ji paung — So you have seen it then

အသက်ရှူမဝသော

a thek shu ma wò thaò — Breathlessly; out of breath

ပြောလိုက်သည်။

pyaw laik thì — Said; spoke those words

'မဟုတ်ပါ'

ma hòk pa — No; that is not so

ဖြေသည်၊

phyè thì — Answered; gave a reply

'ကျွန်တော်

kjà naw — I; me (polite male first person)

မတွေ့ပါ၊

ma twè ba — Did not see; have not seen

ဘုရင်မကြီးတွင်

paya yìn ma ji: twin — In the possession of the queen

ရှိကြောင်းပင်

shì kyaun: pin — Even the fact that there is

ကျွန်တော်

kjà naw — I; me (polite male first person)

အမှန်တကယ်

a hmàn ta kjè — Truly; in reality; genuinely

မသိခဲ့ပါ။'

ma thì khè ba — Did not know at all

ထူးဆန်းသောကြိုက်ကြံ့မှုတစ်ခုကြောင့်၊

htu: san: thaò kjaik kjang hmù tiq khu kyaun — Due to a strange coincidence happening

ထိုအချိန်တစ်ချိန်တည်းတွင်ပင်

htò a chain tiq chain tè: twin pin — At that very same moment indeed

ဘုရင်၏

paya yìn è — Belonging to the king

မြင်းတဲများရှိ

myìn dè mya: shì — In the royal stables

အလှဆုံးမြင်းသည်

a hlà zoun: myìn thì — The most beautiful horse

၎င်း၏

din è — Its; his; her (possessive)

မြင်းထိန်းသူထံမှ

myìn htain thu htàn hmà — From the horse keeper or groom

ထွက်ပြေးသွားခဲ့သည်။

htawk pyè: thwa: khè thì — Had run away and escaped

သူ၏ဝန်ထမ်းများအားလုံးသည်

thu è wun htàn: mya: a: loun: thì — All of his servants and subordinates

မင်းသားကြီးနှင့်

min tha: ji: hnin — Together with the great nobleman

သူ၏လူများ

thu è lu mya: — His people; his followers

ရှာကြသကဲ့သို့

sha ja tha kè tho — Just as they searched for it

စိုးရိမ်ပူပန်မှုတူညီစွာ

so: yim pu pan hmù tu ñi zwa — With the same level of anxiety

မြင်းကို

myìn gò — The horse (object marker attached)

ရှာဖွေနေကြသည်၊

sha fwè né ja thì — Were searching and looking around

ထို့ပြင်

htò pyìn — Moreover; in addition; furthermore

ဘုရင်၏မြင်းသည်

paya yìn è myìn thì — The king's horse (subject marker)

ထိုလမ်းကြောင်းဆီ

htò lan kyaung: zì — Toward that road or direction

သွားသည်ကို

thwa: thì gò — Going in that direction (nominalized)

မြင်ဖူးပါသလားဟု

myìn phu: ba tha la: hù — Whether you have ever seen it

မေးလိုက်သည်။

mé: laik thì — Asked; posed a question

'အဆင့်မြင့်မားသော

a sìn myìn: ma: thaò — Of high quality; superior grade

ကြမ်းတမ်းစွာပြေးတတ်သည့်

kjàn: dan: zwa pyè: tat thì — Running vigorously and powerfully

မြင်းတစ်စီး၊

myìn tiq si: — One horse (counter for vehicles or horses)

အမြင့်

a myìn — Height; tall measurement

ငါးပေ၊

nga: pé — Five feet in height

အမြီးသည်

a myi: thì — The tail (subject marker)

သုံးပေကျော်ရှည်သည်၊

thoun: pé kyaw shè thì — More than three feet long

ရွှေဖြင့်

shwè hpyin — Made of gold; with gold

ထုလုပ်ထားပြီး

htù lòk hta: ji: — Having been crafted and made

ဖိနပ်များသည်

phè nak mya: thì — The shoes or horseshoes (subject)

ငွေဖြင့်

ngwè hpyin — Made of silver; with silver

ပြုလုပ်ထားပါသလား?'

pyu lòk hta: ba tha la: — Were they made in that way?

ပြောသည်။

pyaw thì — Said; spoke; stated

'သူ

thu — He; she; it (third person)

ဘယ်လမ်းကြောင်းဆီ

bè lan kyaung: zì — Which direction; which way

သွားသလဲ?

thwa: tha lè — Did it go; which way did it go

သူ

thu — He; she; it (third person)

ဘယ်မှာ

bè hma — Where; at what location

ရှိသလဲ?'

shì tha lè — Where is it; does it exist

အော်ဟစ်မေးလိုက်သည်။

aw hit mé: laik thì — Shouted out and asked loudly