The Ballad of the White Horse — Page 2

Vocabulary

လူတို့သည်

lu-toh-thì — The people; referring to humans collectively

အရှေ့ပြည်များမှ

a-shé pyì-myà-hmá — From the eastern lands or countries

စီးနင်းထွက်ခဲ့ကြ

sí-nin-thwèt-khè-jà — They rode out; departed on horseback or vehicle

၏

é — Possessive or genitive particle in Burmese grammar

ကျယ်ဝန်းသော

kjè-wùn-dho — Wide, broad, or spacious in extent

မြစ်နှင့်

mjìt-hnin — River and; together with the river

မီးလောင်သော

mí-laun-dho — Burning, blazing, or on fire

ကြုံပြင်တို့ကို

kjoun-pjin-toh-go — The plains or flat open lands

ဖြတ်၍

phját-ywe — Passing through; cutting across something

ကြည့်လျှင်

kjì-hlyin — If one looks; when looking at

တိုက်တန်

tite-tan — Fortified tower or castle-like structure

ပန်းပွင့်

pán-pwin — Flower blossom; a blooming flower

ကဲ့သို့သော

kè-tho-dho — Like; similar to; resembling something

သစ်ပင်များ

thìt-pin-myà — Trees; multiple trees in a group

နှင့်

hnin — And; with; together with

ကြောက်မက်ဖွယ်

kjout-mèt-phwè — Terrifying, dreadful, or fearsome in nature

လိုင်းများ

lain-myà — Lines; streaks or rows of something

ဆွဲထားသော

swè-htà-dho — Drawn, pulled, or stretched out

ကျားသစ်

kjà-thìt — Tiger; a large wild striped cat

ကောင်းကင်များ

kaun-jin-myà — Skies; the heavens above the earth

အပူပိုင်းဒေသ

a-pu-pain-dèθa — Tropical region; hot climatic zone

မိုးရွာသွန်း

mó-ywa-thùn — Rain pouring down heavily

အရောင်အဆင်းများ

a-yaun-a-qin-myà — Colors and shades; various hues

တကွ

ta-kwè — Together; all at once; jointly

အိန္ဒိယ

ein-di-ya — India; the South Asian country

မွမ်းမံထားသော

mùn-man-htà-dho — Decorated, adorned, or embellished elaborately

တောင်ထိပ်များ

taun-hteit-myà — Mountain peaks; summits of mountains

ထသော

hta-dho — Rising; that which rises or ascends

နေရာ

ne-ya — Place; location; a specific spot

၌

hnit — At; in; locative particle in Burmese

ထို

htó — That; those; demonstrative pronoun

အတွင်းဆုံးသော

a-twin-záun-dho — Innermost; deepest inside something

တောင်ကို

taun-go — The mountain; referring to a specific mountain

ဝိုင်းရံ

wain-yan — To surround; to encircle something

၍

ywe — Connective particle meaning and then or so

ရှေးဟောင်း

shé-haun — Ancient; old; from long ago

သင်းဝံတို့

thin-wan-toh — Elephants; referring to multiple elephants

၎င်း

di-jin — It; that; referring back to previously mentioned

အနားဝယ်

a-ná-wè — Beside; near; close to something

နဂါး

na-gá — Dragon or mythical serpent creature

ကောင်းကင်တမန်

kaun-jin-daman — Angel; heavenly messenger from the sky

ကဲ့သို့

kè-tho — Like; as if; similar to

ကြီးမားစွာ

kjí-má-swà — Greatly; in a grand or large manner

စုဝေး

su-wé — To gather together; to assemble

သောက်သုံးကြ

thauk-thoun-jà — They drink; consume liquid together

နေ

ne — Sun; also to live or stay

သန့်ရှင်းသော

than-shin-dho — Clean, pure, or holy in nature

ပွဲတော်ကို

pwè-taw-go — The festival; a grand celebration or ceremony

မြောက်ပြည်များမှ

myout-pyì-myà-hmá — From the northern lands or countries

ထွက်ပေါ်လာကြ

thwèt-paw-la-jà — They emerged; came out or appeared

တစ်ကိုယ်တည်း

ta-ko-tin — Alone; by oneself; solitary

ကျယ်ဝန်းလှသော

kjè-wùn-hla-dho — Very wide and beautiful; vast and lovely

ပြည်များမှ

pyì-myà-hmá — From the lands; from various countries

အသက်တာ

a-thet-ta — Lifetime; span of one's life

တပ်မက်မှု

tat-mèt-hmù — Desire; craving; strong longing for something

ပေါ်၌

paw-hnit — On top of; upon a surface

မှော်ဆိုး

hmaw-zó — Dark magic; evil sorcery or witchcraft

ဆင်းသက်သော

sin-thet-tho — Descended; coming down from above

မိုးသည်

mó-thì — The rain; it rains

ငွေ

ngwè — Silver; also money or currency

မှုန့်

hmoun — Powder; fine dust or powdery substance

ဖြစ်ပြောင်းသွားသော

phyit-pyaun-thwà-dho — Transformed; changed into something else

ပင်လယ်သည်

pin-lè-thì — The sea; the ocean

ကြီးမားသော

kjí-má-dho — Large; great; enormous in size

စိမ်းလဲ့သော

sein-lè-dho — Green; verdant; lush green color

ကျောက်

kjout — Rock; stone; a hard mineral substance

ဖြစ်သော

phyit-tho — Being; that which is or exists

မှောင်မိုက်စွာ

hmaun-mite-swà — Darkly; in a dark or gloomy manner

လှုပ်ရှားသော

hlyut-shà-dho — Moving; active; stirring with motion

ပုံသဏ္ဍာန်

poun-θaɴdàn — Shape; form; appearance or figure

တစ်ခု

ta-khu — One; a single thing or item

သည်

thì — Subject marker particle in Burmese

ရေခဲ

yè-khè — Ice; frozen water

ည

nya — Night; the nighttime hours

အခြောက်

a-jout — Dry; dried out; without moisture

မှန်ပြင်တို့

hmàn-pyin-toh — The mirror surfaces; reflective flat surfaces

ထဲ

htè — Inside; within; into something

တိရိစ္ဆာန်

ta-yeit-san — Animal; a creature or beast

ငှက်

hnget — Bird; a feathered flying creature

အားလုံးကို

á-loun-go — All of them; every single one

ကြောက်ရွံ့မှု

kjout-ywun-hmù — Fear; dread; a feeling of terror

ဖြင့်

hpyin — With; by means of; using

ဖြူဖပ်စေ

phju-phàt-se — To make pale white; cause to blanch

သေခြင်း

thè-jin — Death; the act or state of dying

ဆိုးညစ်သော

zó-nyit-tho — Evil; wicked; corrupt or vile

စကားများ

za-gà-myà — Words; speech; multiple utterances

တုန်လှုပ်ခြင်း

toun-hlyut-jin — Trembling; shaking; a state of tremor

လူတစ်ဦး

lu-ta-ú — One person; a single individual

ဆံပင်ကို

zan-bin-go — The hair; referring to one's hair

ဖြူ

phju — White; pale or light in color

ဖြစ်အောင်

phyit-aun — In order to make happen; to cause

မှုတ်ကြဲသ

hmout-kjè-tha — Blowing and scattering; dispersing by breath

သရက်ရောင်

tha-yet-yaun — Mango color; orange-yellow hue

လများ

la-myà — Moons; months; multiple moons

အော်ဟစ်သံ

aw-hit-than — Sound of shouting; a cry or yell

သို့မဟုတ်

tho-ma-hout — Or; otherwise; alternatively

နှင်း

hnin — Snow; frozen precipitation

အမြုတ်များ

a-myout-myà — Tusks; large protruding teeth of animals

အတွင်းဆုံး

a-twin-záun — Innermost; the very center or core

တစ်ခုကို

ta-khu-go — One thing; referring to a single object

အစဉ်

a-zin — Always; continuously; in order

ဝဲပတ်လည်

wè-pat-lè — Swirling around; circling round about

ဆင်းသက်

sin-thet — To descend; to come down

ဝေးကွာသော

wé-kwa-dho — Distant; far away; remote

လူမျိုး

lu-myó — Race; ethnicity; a people or nation

ပေါ်

paw — On; above; upon a surface

တို့

toh — Plural marker; they; we; those

ဆူညံသံ

su-nyan-than — Noise; loud clamor or uproar

ပတ်ဝိုင်း

pat-wain — Around; surrounding; encircling something

အော်ဟစ်

aw-hit — To shout; to cry out loudly

ပြန်လည်

pyan-lè — Again; returning; back again

ပြောဆိုကြ

pyaw-zo-jà — They speak; they say to one another

ကြီးမြတ်သော

kjí-myat-tho — Great; noble; magnificent and exalted

ဧကရာဇ်မင်း

eik-kayat-min — Emperor; supreme king or sovereign ruler

အပေါ်၌

a-paw-hnit — On top of; above; upon something

ကျရောက်

kja-yaout — To fall upon; to befall; descend on

လည်း

lè — Also; too; as well; even

မိုးချုပ်လာ

mó-jout-la — Darkness falls; nightfall approaches

နက်ရှိုင်းသော

nèt-shain-dho — Deep; profound; having great depth

မြက်ပင်တို့ကြား

myet-pin-toh-kjà — Among the grass plants; between grasses

ဝှက်ကာ

hwèt-ka — Hiding; concealing oneself from view

မျှော်လင့်ခြင်း

myaw-lin-jin — Hope; expectation; looking forward to something

နှလုံးသား

hnaloun-thá — Heart; the core of one's feelings

ကို

go — Object marker particle in Burmese grammar

ခိုင်မာစေ

khain-ma-se — To make firm; to strengthen or solidify

ပင်လယ်

pin-lè — Sea; ocean; large body of saltwater

ထက်ပင်

htet-bin — Even more than; surpassing; beyond

ပိုမို

po-mo — More; to a greater degree

ကန်းမှိုင်းသော

kan-hmain-dho — Dim; murky; hazy or obscured

သူ

thu — He; she; that person

တိုင်းပြည်

tain-pyì — Country; nation; homeland

တဝိုက်

ta-wite — Around; in the vicinity of; surrounding area

အားလုံး

á-loun — All; everyone; everything entirely

ဖျက်ဆီး

phyet-zí — To destroy; to ruin or demolish

ပျက်စီးစေ

pyet-zí-se — To cause destruction; to make ruined

သို့သော်

tho-tháw — However; but; nevertheless

သူတို့

thu-toh — They; them; those people

ဆန့်ကျင်

san-jin — To oppose; to resist; to go against

မတ်တပ်ရပ်ကာ

mat-tat-yat-ka — Standing upright; standing straight up

မြေကို

myè-go — The ground; the earth or soil

ဆုပ်ကိုင်

sout-kain — To grasp; to grip or hold firmly

လေကို

lè-go — The wind; the air

ဖမ်းကိုင်

phán-kain — To catch and hold; to seize

ရင်း

yin — While doing; originating from; core

တိမ်းယိမ်းကာ

tein-yein-ka — Swaying; bending; leaning while moving

ရပ်တည်ရန်

yat-tì-yan — To stand firm; to remain upright

ကြိုးပမ်းခဲ့

kjó-pan-khè — Tried hard; made a great effort

သူသည်

thu-thì — He or she; that person (subject)

သူတို့ကို

thu-toh-go — Them; those people (object marker)

လှံ

hlàn — Spear; a long pointed weapon

တူးသင်း

tú-thin — Pickaxe or digging tool; mattock

နောက်ဆုတ်အောင်

naout-sout-aun — In order to drive back; to make retreat

တွန်းလှန်

twùn-hlàn — To push back; to repel or repulse

ဆုံးဖြတ်ချက်

záun-phyat-chet — Decision; resolution; a determined choice

ရင်သီးသော

yin-thí-dho — Brave; courageous; daring in spirit

မြောင်း

myaun — Ditch; trench; drainage channel

နံရံတို့

nan-yan-toh — The walls; surrounding wall surfaces

ရန်သူများ

yan-thu-myà — Enemies; adversaries or hostile people

ဒိုင်းလွှား

dain-hlwà — Shield; a defensive weapon or barrier

မှီကာ

hmí-ka — Leaning against; relying on something

တိမ်းယိမ်းသော

tein-yein-dho — Swaying; tilting; bending to one side

အခါ

a-kha — Time; occasion; when something happens

ကျယ်လောင်စွာ

kjè-laun-swà — Loudly; in a loud resounding manner

အော်ဟစ်ကြ

aw-hit-jà — They shout; they cry out together

မည်သည့်

myi-thìt — Which; whichever; any particular one

အကူအညီ

a-ku-a-nyi — Help; assistance; support or aid

မျှ

hmya — Even; as much as; only

မရောက်ရှိလာ

ma-yaout-shi-la — Did not arrive; failed to come or reach