The Republic — Page 2

Vocabulary

greatest

Vĩ đại nhất, xuất sắc nhất trong số nhiều người.

metaphysical

Thuộc về siêu hình học, nghiên cứu bản chất thực tại.

genius

Người có trí tuệ và tài năng xuất chúng phi thường.

whom

Đại từ quan hệ, dùng thay cho tân ngữ người.

ancient

Cổ đại, thuộc về thời kỳ rất xa xưa trong lịch sử.

thinker

Nhà tư tưởng, người suy nghĩ sâu sắc về triết học.

germs

Mầm mống, nguồn gốc ban đầu của một ý tưởng.

knowledge

Kiến thức, sự hiểu biết đạt được qua học tập.

contained

Được chứa đựng, bao gồm bên trong một thứ gì đó.

sciences

Các ngành khoa học, lĩnh vực nghiên cứu có hệ thống.

logic

Logic học, môn nghiên cứu quy tắc suy luận đúng đắn.

psychology

Tâm lý học, khoa học nghiên cứu hành vi và tâm trí.

supplied

Đã cung cấp, đã đưa ra những thứ cần thiết.

instruments

Công cụ, phương tiện dùng để thực hiện một mục tiêu.

thought

Tư tưởng, suy nghĩ; cũng là quá khứ của 'think'.

after-ages

Các thế hệ và thời đại sau này trong lịch sử.

based

Dựa trên, lấy làm nền tảng hoặc cơ sở.

upon

Trên, dựa vào; mang nghĩa trang trọng hơn 'on'.

analyses

Số nhiều của 'analysis', các phân tích chi tiết.

Socrates

Socrates, triết gia vĩ đại của Hy Lạp cổ đại.

Plato

Plato, học trò của Socrates và thầy của Aristotle.

principles

Nguyên tắc, quy tắc cơ bản làm nền tảng cho lý thuyết.

definition

Định nghĩa, giải thích chính xác ý nghĩa của một từ.

law

Quy luật, nguyên tắc phổ quát không thể vi phạm.

contradiction

Mâu thuẫn, hai phát biểu không thể cùng đúng.

fallacy

Ngụy biện, lập luận sai lầm trông có vẻ đúng.

arguing

Lập luận, đưa ra lý lẽ để bảo vệ quan điểm.

circle

Vòng tròn; trong logic: lập luận vòng vo tự chứng minh.

distinction

Sự phân biệt, nhận ra sự khác nhau giữa hai khái niệm.

essence

Bản chất, đặc điểm cốt lõi xác định một sự vật.

accidents

Thuộc tính ngẫu nhiên, không thuộc bản chất sự vật.

notion

Khái niệm, ý tưởng hoặc quan niệm về một điều gì.

means

Phương tiện, cách thức đạt được mục đích nào đó.

ends

Mục đích, kết quả cuối cùng muốn đạt được.

causes

Nguyên nhân, yếu tố tạo ra kết quả hoặc sự kiện.

conditions

Điều kiện, hoàn cảnh cần thiết để điều gì xảy ra.

division

Sự phân chia, tách ra thành các phần riêng biệt.

mind

Tâm trí, trí tuệ, nơi diễn ra suy nghĩ và cảm xúc.

rational

Lý trí, dựa trên logic và suy nghĩ có căn cứ.

concupiscent

Thuộc về ham muốn nhục dục, dục vọng thể xác mạnh mẽ.

irascible

Dễ nổi giận, có xu hướng tức giận hoặc phẫn nộ.

elements

Yếu tố, thành phần cơ bản cấu tạo nên một tổng thể.

pleasures

Những niềm vui, cảm giác thỏa mãn và hạnh phúc.

desires

Những ham muốn, khao khát muốn có hoặc đạt điều gì.

necessary

Cần thiết, không thể thiếu để đạt được mục tiêu.

unnecessary

Không cần thiết, thừa, không đóng góp gì hữu ích.

forms

Hình thức, dạng thức; trong triết học: mẫu lý tưởng.

Republic

Tác phẩm 'Nền Cộng Hòa', kiệt tác triết học của Plato.

probably

Có lẽ, nhiều khả năng là đúng nhưng chưa chắc chắn.

invented

Đã phát minh, tạo ra lần đầu tiên trong lịch sử.

logical

Hợp logic, tuân theo quy tắc suy luận đúng đắn.

truths

Những sự thật, các điều được xác nhận là đúng.

writers

Những nhà văn, người viết sách hoặc tác phẩm học thuật.

philosophy

Triết học, môn nghiên cứu bản chất tri thức và tồn tại.

apt

Có xu hướng, dễ dàng làm điều gì một cách tự nhiên.

sight

Tầm nhìn, khả năng nhìn thấy hoặc nhận ra điều gì.

difference

Sự khác biệt, điểm phân biệt giữa hai sự vật.

strenuously

Một cách mạnh mẽ và quyết liệt, dùng nhiều nỗ lực.

insisted

Đã nhấn mạnh, kiên quyết khẳng định một điều gì đó.

cp.

Viết tắt của 'compare', nghĩa là so sánh với.

Rep.

Viết tắt của 'Republic', tác phẩm triết học của Plato.

Polit.

Viết tắt của 'Politicus', đối thoại triết học của Plato.

Cratyl.

Viết tắt của 'Cratylus', đối thoại về ngôn ngữ của Plato.

ff

Viết tắt 'and the following pages', các trang tiếp theo.

although

Mặc dù, dùng để đưa ra mệnh đề tương phản.

avoided

Đã tránh được, không để xảy ra điều không mong muốn.

confusion

Sự nhầm lẫn, trạng thái không rõ ràng thiếu minh bạch.

writings

Những tác phẩm viết, bài viết hoặc sách đã sáng tác.

e.g.

Viết tắt tiếng Latin 'exempli gratia', nghĩa là ví dụ.

bind

Ràng buộc, gắn kết hoặc giới hạn trong một khuôn khổ.

truth

Sự thật, điều phù hợp với thực tế và đúng đắn.

formulae

Số nhiều của 'formula', các công thức hoặc quy tắc cố định.

still

Vẫn còn, tiếp tục ở trạng thái trước đó cho đến nay.

veiled

Bị che giấu, không rõ ràng, ẩn sau lớp mù mờ.

metaphysics

Siêu hình học, nghiên cứu bản chất tối thượng của thực tại.

science

Khoa học, hệ thống kiến thức dựa trên quan sát và thực nghiệm.

imagines

Tưởng tượng, hình dung ra điều gì trong tâm trí.

contemplate

Suy ngẫm, chiêm nghiệm sâu sắc về một vấn đề nào đó.

existence

Sự tồn tại, trạng thái có mặt trong thực tại.

unlike

Không giống, khác biệt hoàn toàn so với điều gì đó.

doctrine

Học thuyết, hệ thống niềm tin hoặc giáo lý chính thức.

syllogism

Tam đoạn luận, dạng lập luận logic gồm ba mệnh đề.

Aristotle

Aristotle, triết gia Hy Lạp vĩ đại, học trò của Plato.

claims

Tuyên bố, khẳng định điều gì đó là sự thật.

discovered

Đã khám phá, tìm ra điều chưa ai biết trước đó.

Soph.

Viết tắt của 'Sophistici Elenchi', tác phẩm logic của Aristotle.

Elenchi

Phần trong tác phẩm của Aristotle về phản bác ngụy biện.